Lâm Đồng: Chỉ một liên danh dự gói thầu xây trường TH Mê Linh hơn 26 tỷ đồng

Gói thầu số 05 thuộc dự án Xây dựng trường tiểu học Mê Linh vừa hoàn tất khâu lựa chọn nhà thầu qua mạng khi chỉ có một liên danh dự thầu và trúng thầu sát giá.

Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, ngày 20/06/2026, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Đà Lạt - Mai Cao Kỳ đã ký Quyết định số 135/QĐ-BQLDAÐL phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho Gói thầu số 05: Thi công xây dựng công trình và lắp đặt thiết bị Xây dựng trường tiểu học Mê Linh, phường Xuân Hương - Đà Lạt. Dự án này sử dụng nguồn vốn cấp quyền sử dụng đất và các nguồn khác thuộc ngân sách thành phố Đà Lạt.

Gói thầu được tổ chức theo hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ với giá dự toán là 26.715.792.586 đồng. Đơn vị trúng thầu là Liên danh Mê Linh với giá bỏ thầu là 26.577.862.625 đồng. Như vậy, sau quá trình đấu thầu rộng rãi công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, số tiền tiết kiệm cho ngân sách nhà nước đạt 137.929.961 đồng, tương ứng với tỷ lệ tiết kiệm rất thấp, chỉ khoảng 0,52%.

1783301206551-703199000672179758-4138090355331074433-a675f725e46936488c8378aec9cf063e.jpg — Quyết định số 135/QĐ-BQLDAÐL. (Nguồn MSC)

Hồ sơ biên bản mở thầu ngày 17/06/2026 thể hiện, mặc dù đây là gói thầu xây lắp quy mô lớn được thông báo rộng rãi, nhưng đến thời điểm đóng thầu chỉ có duy nhất 1 nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu là Liên danh Mê Linh. Do không có đối thủ cạnh tranh, liên danh này đã thuận lợi bước vào giai đoạn chấm thầu và được tổ chuyên gia thuộc Công ty TNHH Hoàng Đăng Lâm Đồng đánh giá đạt đầy đủ các tiêu chuẩn về năng lực, kỹ thuật và tài chính theo báo cáo ngày 18/06/2026.

Quan sát của Báo Tri thức và Cuộc sống cho thấy, các thành viên trong Liên danh Mê Linh đều là những doanh nghiệp có năng lực và lịch sử đấu thầu đáng chú ý. Đơn vị đứng đầu liên danh là Công ty TNHH Nhà Phát Lâm Đồng (mã số thuế 5801233407), có trụ sở tại Số 8 Tố Hữu, Khu Phố Hợp Thành, Phường Lang Biang - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. Doanh nghiệp này sở hữu lịch sử đấu thầu ấn tượng với việc tham gia 130 gói thầu trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia và trúng tới 101 gói, đạt tổng giá trị trúng thầu khoảng 1.131.034.232.286 đồng, thể hiện vị thế lớn của một nhà thầu tại địa phương.

Thành viên còn lại là Công ty Cổ phần Thi Trần (mã số thuế 0309424068), có trụ sở tại 245/23 Bến Ba Đình, Phường Chánh Hưng, TP HCM, cũng là một đơn vị dày dạn kinh nghiệm khi từng tham gia 606 gói thầu trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, trúng 240 gói với tổng giá trị trúng thầu đạt khoảng 598.061.805.586 đồng.

Trong quá trình tổ chức chấm thầu, bên mời thầu đã có Công văn số CBD2600052310 ngày 17/06/2026 yêu cầu làm rõ một số nội dung liên quan đến năng lực, thiết bị thi công và nhân sự chủ chốt. Đến ngày 18/06/2026, phía nhà thầu đã nhanh chóng có văn bản giải trình và cung cấp bổ sung các tài liệu chứng minh, được tổ chuyên gia chấp thuận đáp ứng yêu cầu của hồ sơ mời thầu.

Dưới góc nhìn pháp lý, việc gói thầu rộng rãi chỉ có một nhà thầu tham dự và trúng thầu sát giá không vi phạm các quy định hiện hành. Theo Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM), các quy định tại Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (sửa đổi bởi Luật số 90/2025/QH15) và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP cho phép chủ đầu tư tiếp tục mở thầu và đánh giá hồ sơ trong trường hợp có ít hơn 3 nhà thầu tham gia nhằm đảm bảo tiến độ dự án. Tuy nhiên, hiện tượng các gói thầu xây lắp quy mô lớn đạt tỷ lệ tiết kiệm nguồn vốn đầu tư công ở mức dưới 1% luôn là vấn đề được dư luận và các cơ quan quản lý đặc biệt quan tâm.

Theo chuyên gia Nguyễn Quốc Vũ, Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 của Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo rất rõ về việc nâng cao hiệu lực, hiệu quả và gắn trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị đầu tư công trong công tác đấu thầu. Việc rà soát, kiểm tra tính cạnh tranh và chất lượng lập dự toán giá gói thầu là yêu cầu bắt buộc để tối ưu hóa dòng vốn ngân sách.

Đồng quan điểm trên, theo chuyên gia Đào Giang, Công văn số 5557/BTC của Bộ Tài chính ban hành trong bối cảnh hành chính mới năm 2026 cũng nhấn mạnh đến việc tăng cường kiểm soát, kiểm toán các gói thầu có tỷ lệ tiết kiệm thấp nhằm bảo đảm tính công bằng, minh bạch và nâng cao trách nhiệm giải trình của các chủ đầu tư đối với hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính công. Việc bảo đảm chất lượng công trình Trường Tiểu học Mê Linh song hành với tối ưu chi phí đầu tư sẽ là thước đo quan trọng cho hiệu quả quản lý tại địa phương.

QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU

Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.

Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).

Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:

Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.

Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.