Nhiều mẫu xe Toyota sắp bị "khai tử" vì CEO mới thanh lọc đội hình

Kể từ khi chính thức nhậm chức vào ngày 1/4, ông Kenta Kon đã liên tục thực hiện các chuyến khảo sát tại nhà máy, trung tâm nghiên cứu – phát triển và hệ thống bán hàng của Toyota nhằm đánh giá lại hiệu quả vận hành, đồng thời tìm kiếm những giải pháp tối ưu chi phí. Dù Toyota vẫn duy trì khoảng cách khá lớn với Volkswagen Group – đối thủ đứng thứ hai toàn cầu – với doanh số vượt khoảng 2,3 triệu xe trong năm 2025, lợi nhuận của hãng lại đang có dấu hiệu suy giảm.

Theo dự báo, lợi nhuận hoạt động của Toyota trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2027 có thể giảm tới 20%, chủ yếu do áp lực cạnh tranh từ các hãng xe Trung Quốc, chi phí đầu tư vào xe điện ngày càng lớn và tác động từ các chính sách thuế tại Mỹ. Đáng chú ý, thị trường Mỹ – vốn là nguồn lợi nhuận lớn nhất của Toyota trong nhiều năm – vừa ghi nhận kết quả kinh doanh thua lỗ trong năm tài chính gần nhất, khi chi phí liên quan đến xe điện và thuế nhập khẩu tăng mạnh.

Phát biểu với cổ đông, ông Kenta Kon cho rằng việc danh mục sản phẩm ngày càng phình to đang tạo ra nhiều vấn đề cho Toyota. Ông cho biết số lượng biến thể và cấu hình sản phẩm tăng lên liên tục khiến chi phí phát triển bị đẩy cao, làm giảm hiệu quả kinh doanh. Dù vậy, vị CEO mới khẳng định Toyota không có ý định cắt giảm sản phẩm một cách đột ngột. Thay vào đó, hãng sẽ từng bước tái cấu trúc để tránh gây xáo trộn lớn cho thị trường.

Trong ngắn hạn, Toyota được cho là sẽ ưu tiên đơn giản hóa số lượng phiên bản và cấu hình trang bị trên các dòng xe hiện có, thay vì loại bỏ hoàn toàn các mẫu xe. Tuy nhiên, những dấu hiệu đầu tiên của chiến lược tinh gọn đã bắt đầu xuất hiện. Mới đây, Toyota đã quyết định dừng phát triển mẫu sedan điện kế nhiệm Lexus IS, vốn dự kiến dựa trên concept Lexus LF-ZC.

Trước đó, Toyota từng đẩy mạnh chiến lược trao quyền nhiều hơn cho các khu vực lớn như Bắc Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, châu Âu và Đông Nam Á nhằm phát triển những mẫu xe phù hợp với nhu cầu riêng của từng thị trường. Chính điều này khiến Toyota hiện sở hữu danh mục sản phẩm rất rộng, từ các mẫu kei car tại Nhật, Toyota Aygo X tại châu Âu, Toyota Innova và Toyota Avanza tại châu Á cho tới các dòng bán tải và SUV cỡ lớn như Toyota Tundra, Toyota Tacoma, Toyota Sequoia, Toyota 4Runner, Toyota Highlander và Toyota Grand Highlander tại Bắc Mỹ.

Khác với hai CEO tiền nhiệm là Koji Sato và Akio Toyoda, ông Kenta Kon xuất thân từ lĩnh vực tài chính khi từng giữ vị trí Giám đốc Tài chính (CFO) từ năm 2020. Việc một lãnh đạo thiên về tài chính lên nắm quyền cho thấy Toyota có thể sẽ tập trung nhiều hơn vào hiệu quả kinh doanh và tối ưu hóa danh mục sản phẩm trong giai đoạn ngành công nghiệp ôtô đang bước vào cuộc chuyển đổi lớn với xe điện và công nghệ số.