Đấu thầu tại Cảng Bến Nghé: Cần sự minh bạch từ trách nhiệm giải trình của chủ đầu tư [Kỳ 3]

Quan sát của Báo Tri thức và Cuộc sống cho thấy, gói thầu sửa chữa tại Cảng Bến Nghé không chỉ gây chú ý bởi con số tiết kiệm 0,44% mà còn bởi quy trình phê duyệt diễn ra hết sức khẩn trương. Từ khi phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu (08/10/2025) đến khi công bố kết quả (18/12/2025) chỉ mất khoảng hơn 2 tháng.

Bình luận về vấn đề này, Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) cho biết, theo Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và các văn bản hướng dẫn như Nghị định 214/2025/NĐ-CP, mục tiêu cốt lõi của đấu thầu là nhằm tìm ra nhà thầu có năng lực tốt nhất với mức giá cạnh tranh nhất. "Việc chỉ có một nhà thầu tham dự và trúng thầu sát giá dự toán tuy không trái luật nếu quy trình tổ chức đúng quy định, nhưng nó lại đặt ra dấu hỏi lớn về tính hiệu quả kinh tế và trách nhiệm giải trình của chủ đầu tư trong việc tối ưu hóa chi phí đầu tư" Luật sư Lập nhấn mạnh.

Đồng quan điểm, chuyên gia đấu thầu Lê Tấn Việt chia sẻ, tỷ lệ tiết kiệm dưới 1% thường là dấu hiệu của việc thiếu tính cạnh tranh trong đấu thầu. Theo ông Việt, chủ đầu tư cần làm rõ việc đăng tải thông tin mời thầu có đảm bảo công khai, minh bạch để mọi nhà thầu đủ năng lực đều có cơ hội tiếp cận hay không. Đặc biệt là các tiêu chí trong hồ sơ mời thầu (E-HSMT) có hay không các "điều kiện riêng" làm hạn chế sự tham gia của các đơn vị khác.

Cần nhắc lại rằng, Công ty TNHH Một thành viên Cảng Bến Nghé là đơn vị sử dụng vốn của doanh nghiệp để đầu tư. Do đó, mỗi đồng vốn tiết kiệm được thông qua đấu thầu đều trực tiếp đóng góp vào sức khỏe tài chính và lợi nhuận của đơn vị. Với một gói thầu hơn 5 tỷ đồng mà chỉ giảm giá được hơn 23 triệu đồng, trách nhiệm giải trình của Tổng Giám đốc Nguyễn Ngọc Thảo và các phòng ban tham mưu như Phòng Kỹ thuật và Công trình là điều cần được làm rõ trước các cơ quan quản lý cấp trên.

Tính minh bạch và sự công bằng trong đấu thầu không chỉ giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí mà còn tạo môi trường kinh doanh lành mạnh. Trường hợp tại Cảng Bến Nghé có lẽ cần một sự rà soát kỹ lưỡng hơn từ các cơ quan chức năng để đảm bảo tinh thần thượng tôn pháp luật của Luật Đấu thầu năm 2023 (được sửa đổi, bổ sung năm 2024, 2025) được thực thi một cách thực chất.

Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.