Iran phát triển tàu ngầm mini Ghadir đe dọa nhóm tàu sân bay Mỹ

Các mô phỏng tác chiến và đánh giá quân sự mới đây cho thấy đội tàu ngầm mini Ghadir của Iran - được cho là phát triển từ thiết kế Yono của Triều Tiên - có thể tạo ra mối đe dọa đáng kể đối với các nhóm tác chiến tàu sân bay Mỹ hoạt động tại Vịnh Ba Tư và eo biển Hormuz.

Theo các phân tích quốc phòng, sức mạnh của Ghadir không nằm ở khả năng đối đầu trực diện với Hải quân Mỹ, mà ở chiến thuật tác chiến bất đối xứng trong môi trường nước nông, nhiều nhiễu âm và chật hẹp của Vịnh Ba Tư.

Tàu ngầm Ghadir có lượng giãn nước chỉ khoảng 120 tấn, nhỏ hơn rất nhiều so với tàu ngầm thông thường. Kích thước nhỏ giúp chúng khó bị sonar phát hiện, đặc biệt trong khu vực có mật độ tàu thương mại dày đặc và điều kiện âm học phức tạp như eo biển Hormuz.

Nhiều nguồn tin phương Tây nhận định lớp Ghadir được Iran phát triển dựa trên tàu ngầm mini Yono của Triều Tiên. Báo cáo của Văn phòng Tình báo Hải quân Mỹ trước đây cũng cho rằng Tehran đã tiếp nhận ít nhất một tàu Yono từ Bình Nhưỡng trước khi nội địa hóa thiết kế.

Giới phân tích quân sự cho rằng trong kịch bản xung đột, Iran có thể triển khai đồng thời nhiều tàu ngầm Ghadir để phục kích các tuyến di chuyển của nhóm tàu sân bay Mỹ. Các tàu này có thể sử dụng ngư lôi, thủy lôi hoặc tên lửa chống hạm phóng từ dưới nước nhằm gây tổn thất hoặc buộc hải quân Mỹ phải kéo giãn đội hình tác chiến.

Một số mô phỏng cho thấy chỉ cần một tàu ngầm mini tiếp cận đủ gần và tung đòn đánh bất ngờ, thiệt hại gây ra cho tàu hộ tống hoặc tàu hậu cần Mỹ cũng có thể tạo tác động chiến lược rất lớn. Điều này đặc biệt quan trọng vì các nhóm tác chiến tàu sân bay phụ thuộc nhiều vào lớp phòng thủ vòng ngoài và hệ thống hậu cần đi kèm.

Ngoài khả năng phóng ngư lôi, Iran còn được cho là đã thử nghiệm tên lửa chống hạm phóng từ tàu ngầm Ghadir. Nếu năng lực này hoàn thiện, phạm vi đe dọa của các tàu ngầm mini Iran sẽ tăng đáng kể, cho phép tấn công từ khoảng cách xa hơn thay vì phải áp sát mục tiêu.

Dù vậy, nhiều chuyên gia nhấn mạnh rằng khả năng “đánh chìm” toàn bộ nhóm tàu sân bay Mỹ vẫn là điều rất khó xảy ra trong thực chiến. Hải quân Mỹ hiện sở hữu mạng lưới chống ngầm hiện đại gồm trực thăng MH-60R, sonar kéo, máy bay tuần thám biển và các hệ thống không người lái chuyên săn ngầm.

Tuy nhiên, ngay cả khi không thể tiêu diệt hoàn toàn nhóm tàu sân bay, các tàu ngầm mini của Iran vẫn có thể khiến hoạt động của Mỹ tại khu vực trở nên tốn kém, nguy hiểm và phức tạp hơn đáng kể. Đây cũng chính là nền tảng trong chiến lược chống tiếp cận/chống xâm nhập (A2/AD) mà Tehran theo đuổi suốt nhiều năm qua.