Xét thầu lò nung tại Nhôm Lâm Đồng: Tiêu chuẩn kỹ thuật quyết định cuộc chơi?
Chuyên gia nhận định, do đặc thù hệ thống lò nung vận hành liên tục ở nhiệt độ cao, Công ty Nhôm Lâm Đồng sẽ phải cân đối khắt khe giữa giá và năng lực.
Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, Chi nhánh Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam - Công ty Nhôm Lâm Đồng TKV (LDA) vừa chính thức hoàn thành biên bản mở thầu qua mạng cho hai gói thầu kỹ thuật quan trọng thuộc danh mục sửa chữa định kỳ hệ thống lò nung hydrat.
Hoạt động đầu tư này được vận hành bằng nguồn vốn sản xuất kinh doanh của đơn vị, ký duyệt bởi Giám đốc Nguyễn Đức Thái nhằm bảo đảm tính liên tục cho dây chuyền sản xuất alumina. Theo phân cấp hành chính mới, toàn bộ các hạng mục phục vụ tổ hợp nhà máy đều được triển khai tập trung tại địa bàn xã Bảo Lâm 1, tỉnh Lâm Đồng.
Tại gói thầu Sửa chữa lớn lò nung hydrat - Phần vật liệu chịu lửa (Mã TBMT: IB2600303096), giá gói thầu được phê duyệt theo Quyết định số 1952/QĐ-LDA ngày 05/06/2026 là 9.683.604.779 đồng. Hồ sơ mời thầu áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ với loại hợp đồng đơn giá cố định trong thời gian thực hiện 14 ngày.
Dữ liệu trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia vào ngày đóng/mở thầu 28/06/2026 ghi nhận cuộc cạnh tranh trực diện giữa hai ứng viên. Công ty CP Bảo Trì Lò Việt Nam đưa ra giá dự thầu là 8.686.663.755 đồng, không đề xuất tỷ lệ giảm giá trực tiếp. Đối chiếu theo công thức quy định, biên độ tiết kiệm cho ngân sách doanh nghiệp đạt 10,3%.
Ở chiều ngược lại, đối thủ tham gia là Công ty CP Đầu tư Phát triển Công nghiệp Sài Gòn IDC bỏ giá ở mức 9.583.604.940 đồng. Mức giá này chỉ thấp hơn giá gói thầu khoảng 100 triệu đồng, tương ứng tỷ lệ tiết kiệm ở mức 1,03%. Khoảng cách chênh lệch chi phí giữa hai hồ sơ đề xuất đạt 896.941.185 đồng.
Song song với đó, gói thầu Sửa chữa lớn lò nung hydrat - Phần cơ khí (Mã TBMT: IB2600305277) có giá dự toán được duyệt tại Quyết định số 1804/QĐ-LDA ngày 19/5/2026 là 8.140.513.861 đồng, tiến độ triển khai bắt buộc 14 ngày.
Biên bản mở thầu ghi nhận Công ty TNHH Nhật Quang tham gia với giá dự thầu 7.886.152.636 đồng, mang lại tỷ lệ tiết kiệm 3,12% cho bên mời thầu. Trong khi đó, ứng viên thứ hai là Công ty CP Đầu tư Phát triển Công nghiệp Sài Gòn IDC tiếp tục xuất hiện và nộp mức giá dự thầu sát giá trần là 8.040.516.520 đồng, tương đương tỷ lệ giảm giá tiết kiệm chỉ đạt 1,23%.
Phân tích lịch sử tương tác đấu thầu cho thấy, Công ty CP Đầu tư Phát triển Công nghiệp Sài Gòn IDC là một đối tác đã nhiều lần xuất hiện tại các dự án của Công ty Nhôm Lâm Đồng TKV với 75 gói thầu từng tham gia, tỷ lệ trúng thầu đạt trên 85%. Việc đơn vị này nộp hồ sơ đồng thời tại cả hai gói thầu sửa chữa lò nung nhưng đều giữ biên độ giảm giá ở mức thấp (dưới 1,3%) tạo nên những cục diện so sánh đáng chú ý về mặt tối ưu hóa chi phí sản xuất.
Dưới góc nhìn pháp lý, Luật sư Nguyễn Thị Hương nhấn mạnh, theo quy định của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (sửa đổi bởi Luật số 90/2025/QH15) và Nghị định 214/2025/NĐ-CP, việc đánh giá hồ sơ dự thầu phải tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn về năng lực, kinh nghiệm thực tế và giải pháp kỹ thuật trước khi xem xét tới yếu tố giá.
Do đặc thù hệ thống lò nung vận hành liên tục ở nhiệt độ cao, bất kỳ sai sót nào trong công tác bốc dỡ, xây gạch chịu lửa hay hiệu chỉnh cơ khí đều có thể dẫn tới sự cố dừng lò, gây thiệt hại nghiêm trọng. Vì vậy, mặc dù có những nhà thầu tạo ra lợi thế rõ rệt về giá dự thầu, quyền quyết định cuối cùng vẫn thuộc về Hội đồng xét thầu của chủ đầu tư dựa trên việc đối chiếu toàn diện năng lực đáp ứng thực tế, bảo đảm trách nhiệm giải trình của người đứng đầu doanh nghiệp nhà nước.
Hiện gói thầu Sửa chữa lớn lò nung hydrat - Phần vật liệu chịu lửa (Mã TBMT: IB2600303096) và Gói thầu Sửa chữa lớn lò nung hydrat - Phần cơ khí (Mã TBMT: IB2600305277) vẫn đang trong giai đoạn đánh giá hồ sơ, chưa có kết quả cuối cùng. Báo Tri thức và Cuộc sống sẽ tiếp tục thông tin./.
PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ HỒ SƠ DỰ THẦU ĐỐI VỚI HÀNG HÓA, XÂY LẮP
Điều 58 Luật Đấu thầu quy định các phương pháp đánh giá hồ sơ dự thầu bao gồm: Phương pháp giá thấp nhất; Phương pháp giá đánh giá; Phương pháp kết hợp giữa kỹ thuật và giá. Phương pháp giá thấp nhất thường áp dụng cho các gói thầu đơn giản, các yêu cầu về kỹ thuật, tài chính được quy định thành các tiêu chuẩn "đạt" hoặc "không đạt". Nhà thầu nào có hồ sơ đáp ứng tất cả các tiêu chuẩn và có mức giá thấp nhất sẽ được xếp hạng thứ nhất.
Phương pháp giá đánh giá (thường dùng cho các gói thầu quy mô lớn) là phương pháp quy đổi các yếu tố về kỹ thuật, chất lượng, tiến độ và giá về cùng một mặt bằng giá để so sánh. Nhà thầu có giá đánh giá thấp nhất là nhà thầu trúng thầu. Cuối cùng, phương pháp kết hợp kỹ thuật và giá áp dụng cho các gói thầu công nghệ cao hoặc có tính chất đặc thù, trong đó điểm tổng hợp được tính theo tỷ trọng (thường kỹ thuật chiếm 70-80%, giá chiếm 20-30%).
Theo Nghị định 214/2025/NĐ-CP, hội đồng đánh giá (Tổ chuyên gia) phải có chứng chỉ hành nghề đấu thầu và phải chịu trách nhiệm cá nhân về kết quả chấm thầu. Với sự hỗ trợ của công nghệ năm 2026, việc chấm thầu qua mạng giúp loại bỏ các sai sót thủ công và đảm bảo tính khách quan. Người dân và các nhà thầu có thể tra cứu biên bản mở thầu công khai để biết giá dự thầu của các đối thủ, từ đó giám sát được sự minh bạch trong khâu chấm thầu của chủ đầu tư.
