Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, mới đây, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Nam Đà đã ký Quyết định số 42/QĐ-TTDVTH ngày 17/6/2026 phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho gói thầu số 2: Xử lý chất thải rắn sinh hoạt. Gói thầu công ích này thuộc dự toán thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn xã Nam Đà (tỉnh Lâm Đồng) năm 2026, sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước cấp xã và các nguồn vốn hợp pháp khác.

Hiệu quả kinh tế sát nút tại gói thầu công ích xã Nam Đà

Hồ sơ trích xuất từ Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia cho thấy gói thầu số 2 có giá dự toán được phê duyệt là 2.020.570.000 đồng. Quá trình mở thầu ngày 12/06/2026 ghi nhận duy nhất một đơn vị là Công ty cổ phần Tập đoàn xây dựng và thương mại Trường Sơn nộp hồ sơ dự thầu và sau đó trúng thầu với giá 2.000.729.000 đồng. Như vậy, thông qua hoạt động đấu thầu rộng rãi công khai, số tiền tiết kiệm được cho ngân sách địa phương chỉ đạt khoảng 19.841.000 đồng, tương ứng với tỷ lệ tiết kiệm đạt mức xấp xỉ 0,98%.

Nhìn lại toàn bộ quy trình tổ chức, danh mục kế hoạch lựa chọn nhà thầu đã được Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Nam Đà phê duyệt tại Quyết định số 24/QĐ-TTDV ngày 29/05/2026. Đến ngày 03/06/2026, Quyết định số 32/QĐ-TTDV phê duyệt hồ sơ mời thầu (E-HSMT) tiếp tục được ban hành và thông báo mời thầu được đăng tải công khai với mã số hiệu IB2600261565 - 00.

Đơn vị chịu trách nhiệm lập E-HSMT và đánh giá hồ sơ dự thầu (E-HSDT) là Công ty TNHH Tư vấn Xây dựng An Nguyên Đắk Nông. Theo Báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu số 71/BC-ANDN ngày 15/06/2026 do Tổ trưởng Phạm Văn Nguyên và Tổ viên Lê Thị Thanh Trâm thực hiện, hồ sơ của nhà thầu duy nhất đạt toàn bộ các tiêu chuẩn về tính hợp lệ, năng lực kinh nghiệm và kỹ thuật theo yêu cầu. Sự trùng khớp các tiêu chí này giúp doanh nghiệp dễ dàng vượt qua bước đánh giá để tiến tới giai đoạn phê duyệt kết quả cuối cùng vào ngày 17/06/2026.

Lịch sử dự thầu và năng lực của doanh nghiệp trúng thầu

Tìm hiểu sâu về lịch sử hoạt động của đơn vị trúng thầu, Công ty cổ phần Tập đoàn xây dựng và thương mại Trường Sơn có mã số doanh nghiệp là 0600331807, đặt trụ sở chính tại xã Liên Minh, tỉnh Ninh Bình. Doanh nghiệp này được thành lập từ năm 2004 và đăng ký hoạt động trong nhiều lĩnh vực xây lắp, công ích.

Dữ liệu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia ghi nhận doanh nghiệp này đã tham gia dự thầu tổng cộng 2 gói thầu và đạt tỷ lệ trúng thầu tuyệt đối 100%. Tổng giá trị trúng thầu độc lập của đơn vị này ghi nhận là 7.073.310.000 đồng. Việc gói thầu tại xã Nam Đà chỉ có duy nhất một đơn vị nộp hồ sơ đã vô hình trung làm giảm tính cạnh tranh trực tiếp, khiến giá trúng thầu áp sát giá dự toán ban đầu.

Trách nhiệm giải trình và yêu cầu minh bạch hành lang pháp lý

Phân tích dưới góc nhìn pháp lý và quản lý kinh tế, việc các gói thầu công ích xuất hiện tình trạng một nhà thầu tham dự cần được xem xét thấu đáo từ khâu lập hồ sơ mời thầu. Theo Luật sư Nguyễn Văn Lập, thành viên Đoàn Luật sư TP HCM, các quy định tại Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và Luật số 90/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đấu thầu nêu rõ nghĩa vụ của chủ đầu tư trong việc bảo đảm tính cạnh tranh, công bằng và minh bạch. Việc đưa ra các tiêu chuẩn kỹ thuật hoặc tiêu chí năng lực kinh nghiệm quá chuyên biệt có thể vô tình làm hạn chế sự tham gia của các nhà thầu có tiềm năng khác trên thị trường.

Theo chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ, tinh thần Chỉ thị số 12/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ ký ban hành ngày 03/4/2026 đặt ra yêu cầu nghiêm ngặt đối với người đứng đầu các chủ đầu tư trong việc tối ưu hóa hiệu quả sử dụng dòng vốn ngân sách. Những gói thầu có tỷ lệ tiết kiệm dưới 1% cần được chủ đầu tư nghiêm túc đánh giá lại quy trình xác định giá gói thầu cũng như phương thức tiếp cận thông tin của các nhà thầu. Trách nhiệm giải trình trước cơ quan quản lý nhà nước về tính hiệu quả kinh tế là bắt buộc nhằm chứng minh dòng vốn công ích được chi tiêu đúng bản chất và mang lại lợi ích cao nhất cho cộng đồng.

​