Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, công tác quản lý và thực hiện các dự án đầu tư công tại địa bàn cơ sở luôn đòi hỏi tính công khai, minh bạch và hiệu quả sử dụng nguồn vốn cao. Tuy nhiên, hồ sơ đấu thầu hai dự án cải tạo, sửa chữa trường học do Văn phòng HĐND và UBND xã Đại Phước (TP Đồng Nai) làm chủ đầu tư vừa công bố kết quả cho thấy những số liệu đáng chú ý về biên độ giảm giá cho ngân sách nhà nước.

Trúng 2 gói thầu trong một ngày với tỷ lệ tiết kiệm thấp

Cụ thể, tại gói thầu số 01 thuộc dự án Cải tạo, sửa chữa Trường Tiểu học Phước Khánh (mã thông báo mời thầu IB2600282895), giá gói thầu được duyệt là 8.809.283.481 đồng. Trước đó, báo cáo kinh tế kỹ thuật của công trình này đã được phê duyệt theo Quyết định số 186/QĐ-UBND ngày 05/06/2026 do Chủ tịch UBND xã Đại Phước ký. Quyết định phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu số 61/QĐ-VP ngày 06/06/2026 do Chánh Văn phòng HĐND và UBND xã Đại Phước ký duyệt sau đó đã xác định hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng.

Đến ngày 27/06/2026, Chánh Văn phòng Phạm Văn Hòa đã ký Quyết định số 98/QĐ-VP phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho Công ty Cổ phần Xây dựng Prime Homes với giá trúng thầu là 8.798.000.060 đồng. Như vậy, số tiền tiết kiệm cho ngân sách sau đấu thầu rộng rãi chỉ đạt 11.283.421 đồng, tương đương tỷ lệ giảm giá xấp xỉ 0,13%.

Bức tranh tương tự cũng diễn ra tại gói thầu số 01 (Xây lắp) thuộc dự án Cải tạo, sửa chữa Trường Tiểu học Phú Hữu (mã thông báo mời thầu IB2600287851). Dự án này đã được phê duyệt báo cáo kinh tế kỹ thuật tại Quyết định số 1914/QĐ-UBND ngày 11/06/2026 do Chủ tịch UBND xã Đại Phước ký ban hành, với giá gói thầu được duyệt là 7.910.864.034 đồng theo Quyết định kế hoạch lựa chọn nhà thầu số 78/QĐ-VP cùng ngày.

Vào đúng ngày 27/06/2026, Quyết định số 97/QĐ-VP do Chánh Văn phòng Phạm Văn Hòa ký đã lựa chọn Công ty Cổ phần Xây dựng Prime Homes trúng thầu với giá 7.898.090.139 đồng. Khoản vốn tiết kiệm được cho công trình này là 12.773.895 đồng, tương ứng tỷ lệ giảm giá xấp xỉ 0,16%. Cả hai gói thầu đầu tư cho ngành giáo dục cơ sở đều thuộc nhóm có tỷ lệ tiết kiệm thấp và sử dụng nguồn vốn ngân sách xã Đại Phước.

Theo biên bản mở thầu của cả hai gói thầu trên hệ thống Mạng đấu thầu quốc gia cùng vào ngày 22/06/2026, một điểm đặc trưng xuất hiện là danh sách nhà thầu nộp hồ sơ tham gia hoàn toàn trùng khớp. Chỉ có duy nhất hai đơn vị nộp hồ sơ dự thầu là Công ty Cổ phần Xây dựng Prime Homes và Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Econs. Tại gói thầu cải tạo Trường Tiểu học Phú Hữu, báo cáo đánh giá hồ sơ đề xuất kỹ thuật chỉ ra Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Econs bị loại do không đáp ứng các tiêu chuẩn về năng lực và kinh nghiệm, tạo điều kiện để Công ty Cổ phần Xây dựng Prime Homes trở thành đơn vị duy nhất vượt qua các bước đánh giá và trúng thầu.

Năng lực nhà thầu cùng ý kiến chuyên gia

Hồ sơ doanh nghiệp cho thấy Công ty Cổ phần Xây dựng Prime Homes có mã số thuế 0313833835, được thành lập từ ngày 01/06/2016. Doanh nghiệp này hiện đăng ký địa chỉ trụ sở tại số 151 Đào Duy Anh, Phường Đức Nhuận, TP HCM. Thống kê lịch sử trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia ghi nhận doanh nghiệp này từng tham gia 18 gói thầu, trong đó trúng 6 gói, trượt 9 gói, 2 chưa có kết quả và 1 gói đã bị huỷ. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng đạt khoảng 36.866.135.909 đồng.

Theo chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ, mục tiêu cốt lõi của công tác đấu thầu rộng rãi qua mạng theo Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 là kích thích tính cạnh tranh lành mạnh giữa các nhà thầu nhằm tìm ra phương án tối ưu nhất về cả kỹ thuật lẫn giá cả. Việc các gói thầu có quy mô vốn lớn nhưng tỷ lệ tiết kiệm sau đấu thầu chỉ đạt dưới mức 0,2% đặt ra yêu cầu về việc xem xét kỹ lưỡng tính hiệu quả kinh tế trong việc lập dự toán cũng như tính cạnh tranh thực chất khi tổ chức thực hiện. Cơ quan quản lý luôn khuyến khích các chủ đầu tư tổ chức đấu thầu đạt tỷ lệ tiết kiệm tối ưu từ 3% trở lên và thu hút từ hai nhà thầu đủ năng lực trở lên tham gia cạnh tranh sòng phẳng nhằm tối ưu hóa dòng vốn đầu tư công.

Theo Luật sư Nguyễn Văn Lập thuộc Đoàn Luật sư TP HCM, Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường công tác quản lý, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công đã nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm giải trình của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị chủ đầu tư. Khi phê duyệt các kết quả trúng thầu sát giá dự toán, chủ đầu tư cần đảm bảo các quy trình đánh giá hồ sơ được thực hiện chặt chẽ, khách quan, tuân thủ nghiêm túc các quy định của Nghị định 214/2025/NĐ-CP để chứng minh tính minh bạch trước cơ quan thanh tra, kiểm tra và dư luận xã hội.