Các quốc gia châu Âu đang ráo riết tìm kiếm tên lửa hành trình phóng từ mặt đất nhằm mở rộng tầm tấn công. Đức từng kỳ vọng mua Tomahawk từ Mỹ, nhưng khi thương vụ này không thành, NCM-LCM MK2 của MBDA đang nổi lên như một lựa chọn tiềm năng để thay thế.

Năm thứ hai liên tiếp, MBDA tiếp tục ra mắt một mẫu tên lửa hành trình mới tại một triển lãm quốc phòng lớn. Năm 2025, tập đoàn tên lửa hàng đầu châu Âu này đã giới thiệu Stratus – dòng tên lửa với hai cấu hình khác nhau. Năm nay, tại Eurosatory 2026, MBDA công bố Tên lửa Hành trình Hải quân – Tên lửa Hành trình Đất liền (NCM-LCM) MK2.

Dựa trên mẫu NCM nguyên bản, tên lửa mới được thiết kế để phóng từ bệ phóng dạng pod vận chuyển-đặt-dựng. Bệ này chứa được bốn tên lửa, nhiều khả năng sẽ được lắp trên xe tải, dù MBDA chưa xác nhận nền tảng cụ thể.

Theo MBDA, khả năng phóng từ mặt đất sẽ sẵn sàng từ năm 2029, dựa trên bệ phóng thẳng đứng A70 SYLVER – loại đang được sử dụng trên các tàu chiến của Hải quân Pháp để chứa NCM và cũng có thể chứa tên lửa phòng không Aster.

Phát triển của MBDA có nhiều điểm tương đồng với bệ phóng Typhon của Lục quân Mỹ, vốn tận dụng hệ thống phóng thẳng đứng MK 41 trên các tàu chiến Mỹ để triển khai Tomahawk và SM-6 từ mặt đất.

Theo thông cáo báo chí ngày 15/6, NCM-LCM MK2 có tầm bắn 1.000 km và được thiết kế chống nhiễu GPS. Phiên bản LCM còn được tăng cường khả năng tàng hình, giúp nâng cao khả năng sống sót so với NCM, đồng thời tăng tầm bắn và sức công phá. MBDA không công bố thông số đầu đạn, nhưng với trọng lượng tổng thể của NCM là 1.400 kg, có thể suy đoán đầu đạn thuộc loại 400 kg.

​Tên lửa hành trình Tomahawk của Mỹ từ lâu đã là tiêu chuẩn cho khả năng tấn công chính xác tầm xa, với tầm bắn lên tới 2.000 km, nhiều lớp dẫn đường và đầu đạn lớn, thường được phóng từ tàu chiến hoặc tàu ngầm trong các đợt tấn công mở màn của chiến dịch không kích NATO.

Sau Chiến tranh Lạnh, NATO gần như từ bỏ tên lửa hành trình phóng từ mặt đất, ngoại trừ vai trò chống hạm, nhưng hiện nay đang xem xét lại giá trị của chúng. Nguyên nhân là việc phóng tên lửa hành trình từ mặt đất tạo thêm hướng tấn công, buộc đối phương phải đối phó với nguy cơ bị tấn công từ nhiều phía.

Bản thân các bệ phóng mặt đất cũng có khả năng sống sót cao hơn và dễ bảo trì hơn so với máy bay hoặc tàu chiến thực hiện cùng nhiệm vụ. Đây có lẽ là lý do khiến Đức đặc biệt muốn mua Tomahawk. Đan Mạch cũng đang tìm kiếm giải pháp tấn công tầm xa, dù có thể cần tầm bắn lớn hơn khả năng của NCM-LCM MK2.

Nhìn chung, nhu cầu tăng cường năng lực tấn công tầm xa của châu Âu là rất rõ rệt, thể hiện rõ nhất qua Sáng kiến Tấn công Tầm xa châu Âu (ELSA) với sáu thành viên: Anh, Pháp, Đức, Ba Lan, Ý và Thụy Điển.

Khi nhóm này được thành lập, mục tiêu là phát triển tên lửa hành trình phóng từ mặt đất với tầm bắn 1.000 – 2.000 km, ngang ngửa Tomahawk. Tuy nhiên, Thụy Điển chủ yếu quan tâm đến các phương án phóng từ trên không và trên biển.

Có thể thấy MBDA đang định vị NCM-LCM MK2 để đáp ứng nhu cầu này, đặc biệt khi hãng dự kiến thử nghiệm bay đầu tiên vào năm 2028 và cung cấp vũ khí từ năm 2029.

Trong bối cảnh các chính phủ phương Tây phải tăng chi tiêu quốc phòng nhưng nguồn lực có hạn và còn nhiều lỗ hổng cần lấp đầy để răn đe và có thể đối đầu với kẻ thù, việc đầu tư phát triển và mua sắm tên lửa hành trình phóng từ mặt đất như NCM-LCM MK2 có thể mang lại giá trị ở việc tạo thêm hướng tấn công.