Một nhà thầu một mình một ngựa trúng gói xây lắp tại Đồng Nai

Dù đấu thầu rộng rãi qua mạng, Gói thầu số 07 tại Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu Thể thao tỉnh Đồng Nai chỉ có duy nhất một nhà thầu tham dự và trúng thầu sát nút giá dự toán

Dấu hỏi về tính cạnh tranh và hiệu quả kinh tế tại gói thầu 6,7 tỷ đồng

Mới đây, ông Bùi Anh Vũ – Giám đốc Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu Thể thao tỉnh Đồng Nai đã ký Quyết định số 161/QĐ-TTHLTĐTT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho Gói thầu số 07 (Xây dựng) thuộc dự án Cải tạo, sửa chữa một số hạng mục của đơn vị. Điều khiến dư luận quan tâm là diễn biến cuộc thầu khi tính cạnh tranh và hiệu quả tiết kiệm ngân sách đạt được ở mức rất khiêm tốn.

Diễn biến "một mình một ngựa"

Theo hồ sơ, Gói thầu số 07 (Xây dựng) có giá dự toán được phê duyệt là 6.793.904.355 đồng. Gói thầu này sử dụng nguồn vốn ngân sách tỉnh (nguồn sự nghiệp), thực hiện theo hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ.

Tuy nhiên, theo biên bản mở thầu ngày 13/04/2026, hệ thống mạng đấu thầu quốc gia ghi nhận chỉ có duy nhất một đơn vị nộp hồ sơ dự thầu là Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Thịnh Hoàng Phát. Sau quá trình đánh giá E-HSDT, đơn vị tư vấn là Công ty TNHH Tư vấn Đầu tư và Đấu thầu Đăng Khoa đã trình kết quả lựa chọn nhà thầu với giá đề nghị trúng thầu sát với giá dự toán.

Cụ thể, tại Quyết định phê duyệt số 161/QĐ-TTHLTĐTT ký ngày 21/04/2026, Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Thịnh Hoàng Phát đã được lựa chọn trúng thầu với giá 6.789.140.000 đồng. Như vậy, sau đấu thầu, một gói thầu quy mô hơn 6,7 tỷ đồng chỉ tiết kiệm cho ngân sách được khoảng 4,7 triệu đồng, đạt tỉ lệ tiết kiệm 0,07%.

Quyết định số 161/QĐ-TTHLTĐTT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu. Nguồn: MSC

Trong bối cảnh Chính phủ và các cơ quan quản lý đang đẩy mạnh đấu thầu qua mạng nhằm tăng cường tính minh bạch và tối ưu hóa nguồn lực công, việc một gói thầu xây lắp tại một đơn vị sự nghiệp cấp tỉnh có tỉ lệ tiết kiệm siêu thấp này đang đặt ra dấu hỏi lớn về tính hiệu quả kinh tế.

Năng lực của Thịnh Hoàng Phát

Qua tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Thịnh Hoàng Phát (MSDN: 3602300408) có trụ sở tại Tổ 38, Khu Phố 3, Phường Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai. Doanh nghiệp này được thành lập từ năm 2010, do ông Nguyễn Văn Thịnh làm Giám đốc kiêm đại diện pháp luật.

Trong lịch sử đấu thầu tính đến tháng 05/2026 doanh nghiệp này đã tham gia khoảng 85 gói thầu, trong đó trúng 66 gói, trượt 5 gói, 11 chưa có kết quả, 3 gói đã bị huỷ. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng (bao gồm liên danh) khoảng 263.675.057.843 đồng (trong đó, tổng giá trị trúng thầu với vai trò độc lập khoảng 227.009.747.183 đồng, tổng giá trị các gói thầu đã tham gia và trúng thầu với vai trò liên danh khoảng 36.665.310.660 đồng)

Chỉ tính riêng giai đoạn cuối năm 2025 đến đầu năm 2026, nhà thầu này liên tục được xướng tên ở các dự án sử dụng vốn ngân sách. Điển hình như:

Gói thầu số 01 (xây lắp): Nội dung chi phí xây dựng hạng mục Đường giao thông + thoát nước tại Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Tân Triều, trị giá 11.029.511.865 đồng (trúng tháng 10/2025)

Gói thầu số 07 (xây dựng) tại UBND xã Gia Canh, trị giá 6.436.622.283 đồng (trúng tháng 06/2025)

Gói thầu số 07 (xây dựng) tại UBND xã Bảo Quang, trị giá 11.667.953.195 đồng (trúng tháng 02/2025)

Gói thầu số 7 (Xây dựng) tại UBND xã Bàu Trâm, trị giá 2.801.280.789 đồng (trúng tháng 02/2025)

Góc nhìn chuyên gia

Dưới góc độ pháp lý, việc gói thầu chỉ có một nhà thầu tham dự không vi phạm Luật Đấu thầu. Tuy nhiên, tính cạnh tranh và công bằng là hai trong những mục tiêu tối thượng được quy định tại Điều 3 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15.

Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) phân tích: "Theo Nghị định 214/2025/NĐ-CP, khi chỉ có một nhà thầu tham dự, Chủ đầu tư phải tự chịu trách nhiệm rà soát lại Hồ sơ mời thầu. Phải đảm bảo rằng các tiêu chí về năng lực, kinh nghiệm, kỹ thuật trong E-HSMT không mang tính chất 'cài cắm', khu biệt nhà thầu. Khi tỉ lệ tiết kiệm chỉ đạt 0,07%, trách nhiệm giải trình Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu Thể thao tỉnh Đồng Nai trước cơ quan chủ quản là Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh về hiệu quả sử dụng vốn sự nghiệp là rất cần thiết".

Đồng quan điểm, chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ cho rằng, việc đấu thầu rộng rãi mà không thu hút được nhiều đơn vị tham gia thường bắt nguồn từ hai nguyên nhân: Hoặc là thông tin mời thầu chưa thực sự lan tỏa, hoặc là các tiêu chuẩn trong hồ sơ mời thầu quá khắt khe, chỉ có "nhà thầu quen" mới đáp ứng được.

QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU

Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.

Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).

Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:

Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.

Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.