Lộc Thành: Gói thầu giao thông hơn 2,6 tỷ, ngân sách tiết kiệm được bao nhiêu?
Kết quả đấu thầu qua mạng tại xã Lộc Thành (TP Đồng Nai) ghi nhận mức giảm giá dưới 1% dự toán cùng tình trạng duy nhất một hồ sơ dự thầu được nộp.
Dựa trên các tài liệu được công bố chính thức trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, ngày 04/5/2026, Chủ tịch UBND xã Lộc Thành, TP Đồng Nai đã ký Quyết định số 814/QĐ-UBND phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu gói thầu Thi công xây dựng thuộc dự án Nâng cấp, mở rộng đường nhựa tổ 3 ấp Tà Tê 2 (Đoạn nhà văn hoá đến nhà ông Lớn). Theo đó, đơn vị được phê duyệt trúng thầu tại gói thầu xây lắp chính của dự án là Công ty TNHH Một thành viên An Thái.
Trước đó, dự án này được phê duyệt danh mục đầu tư theo Quyết định số 475/QĐ-UBND ngày 30/3/2026 của UBND xã Lộc Thành với tổng mức đầu tư 3 tỷ đồng, nguồn vốn sử dụng hoàn toàn từ ngân sách nhà nước. Trong đó: Chi phí xây dựng trực tiếp là 2,530 tỷ đồng; chi phí quản lý dự án thi công là 76,519 triệu đồng; chi phí tư vấn xây dựng là 274,163 triệu đồng; chi phí dự phòng rủi ro là 73,650 triệu đồng cùng một số khoản chi phí khác.
Kế hoạch lựa chọn nhà thầu được thông qua tại Quyết định số 628/QĐ-UBND ngày 06/4/2026 của chủ đầu tư. Gói thầu xây lắp có giá ở mức 2,604 tỷ đồng (bao gồm tổng hòa chi phí xây dựng gốc và chi phí dự phòng), áp dụng hình thức chào hàng cạnh tranh qua mạng và phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ. Đến ngày 15/04/2026, hồ sơ mời thầu (E-HSMT) chính thức được ban hành theo Quyết định số 702/QĐ-UBND.
Công tác lập hồ sơ mời thầu và tổ chức chấm thầu được giao cho một đơn vị tư vấn độc lập đảm nhiệm là Công ty TNHH Một thành viên Tư vấn Xây dựng Thương mại 379. Hệ thống dữ liệu mời thầu công khai (mã số E-TBMT: IB2600154542-00) cho thấy, dù thông tin được đăng tải rộng rãi theo đúng quy trình pháp lý, nhưng đến thời điểm đóng thầu và thực hiện công tác mở thầu vào sáng ngày 24/04/2026, biên bản mở thầu ghi nhận chỉ có duy nhất một nhà thầu nộp hồ sơ tham gia ứng tuyển là Công ty TNHH Một thành viên An Thái.
Theo nội dung Báo cáo đánh giá số 09/BCĐG-Cty379 lập ngày 25/04/2026 của tổ chuyên gia thuộc đơn vị tư vấn, hồ sơ dự thầu của Công ty TNHH Một thành viên An Thái đáp ứng trọn vẹn toàn bộ các tiêu chuẩn về tư cách hợp lệ pháp lý, kinh nghiệm thi công công trình giao thông tương tự, năng lực tài chính doanh nghiệp cũng như các biện pháp kỹ thuật thi công ngoài thực địa.
Phân tích sâu hơn dưới góc độ hiệu quả kinh tế - tài chính, mối tương quan giữa giá dự toán gói thầu và giá trúng thầu thực tế đang phản ánh những con số sát nút. Cụ thể, giá gói thầu được duyệt ban đầu là 2,604 tỷ đồng. Giá trúng thầu được phê duyệt tại quyết định cuối cùng của UBND xã Lộc Thành là 2,578 tỷ đồng. Qua phép tính đối soát, công quỹ nhà nước chỉ ghi nhận mức chênh lệch sau đấu thầu là 25.304.414 đồng, tương đương với khoảng 0,97%.
Song song với gói xây lắp chính, dự án hạ tầng này cũng triển khai cơ chế chỉ định thầu rút gọn đối với 4 gói thầu tư vấn phụ trợ bao gồm: quản lý dự án thi công (76.519.062 đồng), giám sát kỹ thuật thi công (81.048.464 đồng), lập và đánh giá hồ sơ mời thầu (10.121.570 đồng), cùng công tác kiểm toán công trình xây dựng (29.958.196 đồng).
Tìm hiểu lịch sử năng lực hoạt động của đơn vị trúng thầu, dữ liệu quản lý doanh nghiệp ghi nhận Công ty TNHH Một thành viên An Thái (mã số thuế: 3800615255) được thành lập và chính thức đi vào hoạt động kinh doanh từ ngày 05/10/2009, có địa chỉ trụ sở chính đăng ký tại Ấp 1, Xã Lộc Hưng, TP Đồng Nai. Đây là một doanh nghiệp sở hữu lịch sử tham thầu tương đối ấn tượng trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia.
Thống kê lịch sử cho thấy doanh nghiệp này từng tham gia cạnh tranh với 4 nhà thầu khác nhau tại tổng cộng 6 gói thầu, đạt hiệu suất tối ưu khi ghi nhận kết quả thắng thầu tại 5 gói thầu, chưa từng bị hủy gói thầu nào và hiện có 1 gói thầu đang chờ công bố kết quả.
Bình luận dưới góc độ thực thi pháp luật và quản lý nhà nước về hoạt động xây dựng cơ bản, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) phân tích, tinh thần cốt lõi xuyên suốt của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và các văn bản hướng dẫn thi hành mới như Nghị định số 214/2025/NĐ-CP, Thông tư số 79/2025/TT-BTC là nhằm tăng cường tối đa tính cạnh tranh sòng phẳng, sự công bằng, minh bạch và trách nhiệm giải trình trực tiếp của các chủ đầu tư nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế sử dụng các dòng vốn công ích.
Thêm vào đó, việc áp dụng mô hình tổ chức chính quyền địa phương tinh gọn 2 cấp (cấp tỉnh/thành phố trực thuộc trung ương và cấp xã/phường) triển khai đồng bộ từ sau ngày 1 tháng 7 năm 2025 đặt lên vai UBND cấp xã vai trò và trách nhiệm pháp lý trực tiếp, nặng nề hơn đối với công tác kiểm soát thất thoát, lãng phí trong đầu tư công.
Hiện tượng các gói thầu chào hàng cạnh tranh qua mạng nhưng chỉ thu hút được một nhà thầu nộp hồ sơ, dẫn tới giá trúng thầu tiệm cận sát nút giá trần dự toán là thực trạng diễn ra khá phổ biến tại cấp cơ sở xã, phường hiện nay. Tuy pháp luật không cấm chủ đầu tư phê duyệt trúng thầu đối với trường hợp duy nhất một nhà thầu tham gia nếu toàn bộ quy trình mời thầu, mở thầu bảo đảm tính hợp pháp và hồ sơ dự thầu đáp ứng đầy đủ yêu cầu khắt khe của E-HSMT, song hiện tượng này vô hình trung làm triệt tiêu tính cạnh tranh trực tiếp về mặt giá cả giữa các đơn vị xây lắp với nhau.
QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU
Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.
Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).
Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:
- Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
- Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.
