Gói thầu sửa Trường THCS Đại Phước: Duy nhất một nhà thầu nộp hồ sơ tham dự
Gói thầu sửa trường học hơn 5,3 tỷ đồng tại xã Đại Phước mở thầu qua mạng nhưng chỉ ghi nhận duy nhất một nhà thầu tham gia và trúng sát nút với giá dự toán.
Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, ngày 27/06/2026, Chánh Văn phòng HĐND và UBND xã Đại Phước (TP Đồng Nai) đã ký Quyết định số 99/QĐ-VP phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu Gói thầu số 01 (Xây lắp): Thi công xây dựng thuộc dự án Cải tạo, sửa chữa Trường THCS Đại Phước. Dự án này trước đó đã được Chủ tịch UBND xã Đại Phước - Hồ Quốc Tân phê duyệt tại Quyết định số 1866/QĐ-UBND ngày 05/06/2026 với tổng mức đầu tư 6.373.619.000 đồng nhằm nâng cấp cơ sở vật chất giáo dục tại địa phương.
Dữ liệu từ hệ thống đấu thầu công khai thể hiện Gói thầu số 01 (Xây lắp) có giá dự toán được duyệt là 5.356.003.629 đồng, nguồn vốn thực hiện trích từ ngân sách xã Đại Phước và các nguồn vốn hợp pháp khác. Hình thức tổ chức là đấu thầu rộng rãi qua mạng, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ, loại hợp đồng trọn gói với thời gian thực hiện trong 90 ngày. Sau quá trình mở thầu và đánh giá hồ sơ, Công ty TNHH Xây dựng Phúc Gia Huy được công bố trúng thầu với giá 5.302.248.696 đồng. Đối chiếu giữa giá dự toán và giá trúng thầu thực tế, số tiền tiết kiệm cho ngân sách công cấp cơ sở đạt 53.754.933 đồng, tương đương tỷ lệ giảm giá xấp xỉ 1%.
Duy nhất một nhà thầu tham gia đấu thầu rộng rãi
Hồ sơ mời thầu trực tuyến (E-HSMT) của gói thầu trên do Công ty TNHH XD Phát triển C.T.1 lập, được phê duyệt theo Quyết định số 86/QĐ-VP ngày 13/06/2026. Quá trình thẩm định E-HSMT và thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu được thực hiện bởi Công ty TNHH Tư vấn và Xây dựng Hoàng Oanh. Mặc dù thông báo mời thầu được phát hành rộng rãi trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia từ ngày 14/06/2026, đến thời điểm đóng thầu ngày 23/06/2026, hệ thống chỉ ghi nhận một dữ liệu nộp hồ sơ dự thầu duy nhất thuộc về Công ty TNHH Xây dựng Phúc Gia Huy. Do không có sự xuất hiện của nhà thầu đối thủ để tạo ra biên độ cạnh tranh trực tiếp, đơn vị tư vấn đánh giá đã tiến hành xét thầu độc lập đối với hồ sơ dự thầu của doanh nghiệp này và xác định nhà thầu đáp ứng toàn bộ tiêu chuẩn kỹ thuật, năng lực đề ra.
Theo chuyên gia Nguyễn Quốc Vũ, việc các gói thầu áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng nhưng thực tế chỉ thu hút được duy nhất một nhà thầu tham gia là trạng thái khá phổ biến ở nhiều gói thầu xây lắp quy mô vừa và nhỏ tại cấp xã. Trạng thái này thường dẫn đến hệ quả trực tiếp là giá trúng thầu sát nút với giá dự toán, khiến biên độ tối ưu hóa chi phí cho đầu tư công bị thu hẹp đáng kể.
Tiêu điểm năng lực nhà thầu và ý kiến chuyên gia
Hồ sơ pháp lý thể hiện Công ty TNHH Xây dựng Phúc Gia Huy thành lập ngày 26/12/2015, đăng ký trụ sở chính tại số 37/461, Đường 21 tháng 4, Khu phố 26, Phường Long Khánh, TP Đồng Nai. Doanh nghiệp có lịch sử đã tham gia tổng cộng 197 gói thầu trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, trong đó ghi nhận kết quả trúng tới 174 gói, trượt 19 gói, 2 gói chưa có kết quả và 2 gói đã bị hủy. Tổng giá trị trúng thầu tích lũy đạt khoảng 117.698.599.403 đồng, trong đó giá trị trúng thầu độc lập chiếm 45.348.831.744 đồng.
Trong bối cảnh hệ thống hành chính áp dụng mô hình chính quyền tinh gọn chỉ còn cấp tỉnh và cấp xã, trách nhiệm quản lý, tối ưu hóa nguồn lực tài chính công đầu tư cho hạ tầng giáo dục tại cơ sở được đặt ra chặt chẽ hơn. Theo Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM), Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ và các hướng dẫn tại Công văn 5557/BTC đã nhấn mạnh yêu cầu tăng cường công tác hậu kiểm, rà soát hiệu quả kinh tế đối với các dự án sử dụng ngân sách nhà nước, đặc biệt là các gói thầu rộng rãi nhưng chỉ có một nhà thầu tham gia và đạt tỷ lệ tiết kiệm thấp, nhằm đảm bảo tính công khai và hiệu quả tối đa của dòng vốn công.
QUY ĐỊNH VỀ BẢO ĐẢM CẠNH TRANH TRONG ĐẤU THẦU
Điều 6 Luật Đấu thầu và Điều 4 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định về tính độc lập giữa các bên để tránh tình trạng "vừa đá bóng, vừa thổi còi". Cụ thể, nhà thầu dự thầu phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với: Chủ đầu tư, bên mời thầu; Nhà thầu tư vấn lập, thẩm định hồ sơ mời thầu; Nhà thầu tư vấn đánh giá hồ sơ dự thầu, thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu.
Định nghĩa "độc lập về tài chính" được cụ thể hóa là: Không cùng thuộc một cơ quan hoặc tổ chức trực tiếp quản lý đối với đơn vị sự nghiệp; Không có cổ phần hoặc vốn góp của nhau trên 30%; Không cùng có cổ phần hoặc vốn góp trên 20% của một tổ chức khác. Quy định này nhằm đảm bảo mọi nhà thầu khi tham gia vào thị trường đều có cơ hội ngang nhau, không có sự ưu ái ngầm giữa đơn vị quản lý và đơn vị thực thi.
Năm 2026, với việc sắp xếp lại đơn vị hành chính, các chủ đầu tư tại 34 tỉnh/thành phố và các xã phải thực hiện rà soát nghiêm ngặt danh sách cổ đông của các nhà thầu. Nếu phát hiện nhà thầu có mối quan hệ sở hữu chéo với đơn vị tư vấn lập hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu đó sẽ bị loại ngay lập tức. Đây là lá chắn pháp lý quan trọng để ngăn chặn các "sân sau" của những người có thẩm quyền trong việc thâu tóm các gói thầu địa phương, bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp làm ăn chân chính.
